Een lokaal belastingnummer is een van de eerste dingen die je nodig hebt zodra je in een ander land gaat werken, en tegelijk een van de dingen waar mensen het minst van weten voordat ze vertrekken. Zonder dat nummer kun je geen arbeidscontract tekenen, geen bankrekening openen en in veel landen ook geen huurcontract afsluiten.
Wij vragen geen belastingnummer voor je aan. Wel weten we, omdat we het zelf hebben meegemaakt, waar de meeste mensen op vastlopen, en dat zetten we hier concreet neer.
Het algemene principe binnen de EU
In vrijwel elk Europees land geldt hetzelfde idee: je krijgt een nummer waarmee de belastingdienst en andere instanties je kunnen identificeren, los van je Nederlandse BSN. Dat nummer heet overal anders en de aanvraagprocedure verschilt per land, maar het patroon is steeds vergelijkbaar. Je hebt een geldig paspoort of ID-kaart nodig, vaak een adres of een verklaring waar je verblijft, en soms een reden voor de aanvraag, zoals een baan of een huurcontract. Vraag het nummer zo vroeg mogelijk aan, want vrijwel alles daarna hangt ervan af.
Zonder dit nummer loop je in de praktijk steeds tegen dezelfde muur op. Een bank wil het zien voordat ze een rekening openen. Een verhuurder wil het zien voordat hij een huurcontract tekent. En je werkgever kan zonder dat nummer je salaris niet correct uitbetalen of afdragen. Het is dus niet één van de dingen die je regelt, het is het eerste ding waar de rest op wacht.
Dit staat los van je Nederlandse BSN, dat blijft gewoon bestaan en heb je nog nodig voor zaken die je vanuit Nederland regelt. Het lokale nummer is er specifiek voor je nieuwe leven: het contract dat je daar tekent, de rekening die je daar opent, de belasting die je daar aangeeft. De twee nummers vervangen elkaar niet, ze bestaan gewoon naast elkaar.
Voorbeeld 1: Griekenland, het AFM-nummer
- 1
Waar je het aanvraagt
Het AFM (Arithmos Forologikou Mitroou) vraag je aan bij de lokale belastingdienst, de DOY. In de praktijk regelen veel mensen dit via een lokale boekhouder, omdat het proces en het benodigde Grieks daarmee een stuk soepeler verloopt.
- 2
Wat je meeneemt
Je paspoort of ID-kaart, en meestal een formulier dat de boekhouder of de DOY je geeft. Heb je al een werkgever, dan helpt een verklaring van hen vaak bij een vlotte afhandeling.
- 3
Hoe lang het duurt
Met de hulp van een boekhouder kan een AFM binnen enkele dagen geregeld zijn. Zonder hulp en met een volle agenda bij de DOY kan het langer duren.
- 4
De meest gemaakte fout
Het AFM verwarren met het AMKA, het Griekse sociale zekerheidsnummer. Dat zijn twee verschillende nummers voor twee verschillende dingen, en je hebt ze allebei nodig zodra je in loondienst werkt.
Voorbeeld 2: Spanje, het NIE-nummer
- 1
Waar je het aanvraagt
Het NIE (Numero de Identidad de Extranjero) vraag je aan bij de politie of het vreemdelingenkantoor, en dat kan alleen met een afspraak vooraf, de cita previa.
- 2
Wat je meeneemt
Je paspoort, een ingevuld aanvraagformulier en een reden voor de aanvraag, bijvoorbeeld een arbeidscontract. Neem kopieën mee naast het origineel.
- 3
Hoe lang het duurt
De aanvraag zelf is snel geregeld op de afspraak. De grootste tijdsvreter is de wachttijd om aan een cita previa te komen, die kan oplopen tot enkele weken.
- 4
De meest gemaakte fout
Te laat een cita previa boeken. Beschikbare afspraken zijn schaars, dus wie wacht tot vlak voor de eerste werkdag, staat weken later dan nodig zonder NIE en dus zonder bankrekening.
Kun je het al vanuit Nederland regelen?
In de meeste gevallen niet volledig. Een aantal landen vraagt om een lokaal adres of om persoonlijke aanwezigheid bij de aanvraag, dus regel je het pas echt na aankomst. Wat je wel vanuit Nederland kunt doen, is uitzoeken welke instantie verantwoordelijk is, welke documenten je nodig hebt en of je een afspraak kunt inplannen voor je vertrekdatum. Zeker in Spanje, waar de wachttijd voor een afspraak de bottleneck is, scheelt dat een paar weken vertraging bij je eerste loonstrook.
De procedure verschilt echt per land
Griekenland en Spanje zijn twee voorbeelden, geen volledige lijst. Portugal, Italië en Malta hebben elk hun eigen nummer, hun eigen instantie en hun eigen tempo. Het principe hierboven blijft overeind: vraag het zo vroeg mogelijk aan, zoek uit welke instantie in jouw land verantwoordelijk is, en vraag je werkgever wat zij van nieuwe collega's verwachten. Zij hebben dit traject al vaker zien lopen.
Een aantal werkgevers helpt actief mee: ze regelen de afspraak, sturen een medewerker mee naar het loket, of werken samen met een boekhouder die nieuwe collega's standaard begeleidt. Vraag daar in het sollicitatiegesprek gerust naar. Het zegt ook iets over hoe een werkgever met buitenlandse collega's omgaat, los van het nummer zelf.
Wacht nooit tot je eerste werkdag om hiermee te beginnen. In bijna elk land staat de aanvraag van je belastingnummer aan het begin van een keten: zonder nummer geen bankrekening, zonder bankrekening vaak geen salarisbetaling en geen huurcontract.
Wil je weten hoe dit specifiek voor jouw bestemming werkt, bespreek het dan in een gratis adviesgesprek.